Radicale pottenkijkers

Radicale pottenkijkers

De drie onderhandelaars van de koning hebben op één punt gescoord. Ze zorgden voor een korte adempauze voor de palliatieve patiënt België. Daarmee is zowat alles gezegd.

De Standaard doet weinig indrukwekkende inspanningen om die staat nog wat overeind te houden. De krant houdt voor het kartel te willen redden, maar blijft strak denken binnen een Belgisch kader. En laat er geen misverstand over bestaan: wat gered moet worden, is de Belgische staat.

Eerst N-VA en vervolgens Leterme en CD&V moeten einde september ongetwijfeld moeilijke beslissingen nemen. Wie doet het nog met wie?

‘Wegstappen zou “een zwaktebod” zijn, een breuk in het kartel zou de Franstaligen versterken’ en vervolgens ‘de extremen versterken bij volgende verkiezingen’, zegt Bart Sturtewagen (DS, 31 juli) in een boodschap aan N-VA. Eens in de oppositie zouden de traditionele partijen met de Franstaligen en zonder de ‘radicale pottenkijkers’ de krijtlijnen tekenen.

Er klopt iets niet in die redenering. Precies het omgekeerde zou wel eens waar kunnen zijn. Niét wegstappen en als ‘radicale pottenkijkers’ aan de onmacht van Leterme I-bis blijven kleven, is wellicht een veel groter risico.

Het schofferen van de eigen kiezers is – zeker voor een kleine themapartij als N-VA maar ook voor CD&V – de snelste weg naar de politieke zelfverminking. Een mooier cadeau kunnen Lijst Dedecker en Vlaams Belang (de ‘extremen’ die door De Standaard zonder enige scrupule, maar ook zonder opzienbarend succes politiek monddood worden gemaakt) zich niet voorstellen. De bonus van dat cordon sanitaire is er overigens vooral voor de Franstaligen. Binnen het federale kader zal het kartel alvast niet veel plezier beleven.

Nog volgens Sturtewagen (DS, 4 aug.) zou CD&V/N-VA schrik moeten hebben van nieuwe verkiezingen. ‘Het kartel kan er op dit moment alleen bij verliezen.’ Is dat wel zo? Heeft Sturtewagen meer argumenten dan wat omstreden peilingen? En als die peilingen al kloppen, zou hij dan niet kunnen vermoeden dat die achteruitgang vooral een gevolg kan zijn van het gebrek aan Vlaamse daadkracht van Leterme? Een Doorbraak-peiling (Doorbraak juni) was duidelijk: niet de partij, maar de premier bloedt. Woord houden, wie gelooft die mens nog?

Het eeuwige getreuzel in de Belgische politiek is achterhaald. Sinds 1830 wringen de Vlamingen zich los uit een dubbele wurggreep: die van opdringerige verfransing en die van de greep op de portemonnee (vaak sierlijk vertaald als “verplichte solidariteit”).

Die democratische, geweldloze strijd sleept zich naar een ontknoping in Vlaams (en Waals) zelfbestuur. De verkiezingen – federaal vervroegd einde 2008 of regionaal in 2009 – kunnen klokken doen luiden.

N-VA kan niet anders dan op 21 september de stap naar die duidelijkheid te zetten. Een verdeelde CD&V kan op 27 september nog twee kanten uit. Het wordt daar een verscheurende keuze tussen het langszij houden van de electorale bonus van de kartelpartner en het uitzichtloos volgen van de staatsbehoudende vleugel van de partij. Binnen de instituten ACV en CM moet de Vlaamse revolte immers nog beginnen. Blijft die handrem op, dan mag De Wever rekenen op medevluchters.

Het eeuwige tijdverlies in de Belgische politiek is niet meer van deze tijd. Laat Vlaamse en Waalse bloemen bloeien. Het kartel kan als centrumpartij op de valreep nog solliciteren voor een leidende plaats in een autonoom Vlaanderen.

Het zullen verkiezingen zijn waarbij de Vlaamsgezinde partijen goed scoren. En ze zijn stilaan met veel, die ‘radicale pottenkijkers’ van Vlaanderen. De opinie is geradicaliseerd. De communautaire thema’s zullen de kiesstrijd overheersen. Gewoon omdat zo goed als élk aspect van de Belgische politiek de dag van vandaag communautair is gekleurd.